AHLAT SULAMA BİRLİĞİ 01/01/2017-31/12/2017 DÖNEMİ İDARİ VE MALİ DENETİM RAPORU
BİTLİS VALİLİĞİ
İl Mahalli İdareler Müdürlüğü
DENETİM RAPORU
|
DENETLEME EMRİ
Tarihi : 29/03/2018
Numarası : 2683
Yetkili Makam : Bitlis Valiliği
|
DENETLEMENİN KONUSU
6172 Sayılı Kanunu’nun 18.Maddesi 1. Fıkrası uyarınca Ahlat Sulama Birliğinin faaliyetlerine ilişkin İdari ve Mali denetiminin yapılması.
DENETLENEN
İli : BİTLİS
İlçesi : Ahlat
Sulama Birliği : Ahlat Sulama Birliği
Dönem : 01/01/2017 -31/12/2017
Üst Yönetici : Kerem ALKIŞ Birlik Başkanı
Eski Denetim Tarihi-24/03/2017
DENETİM YAPAN KOMİSYON ÜYELERİ
Adı Soyadı: Görevi : Komisyon :
Tolga POLAT Vali Yardımcısı Başkan
Kasım AKBAY İl Mah.İd. Müdürü Üye
Adnan NACAROĞLU Vergi Dair.Gelir Uzmanı Üye
Fethadin KAYA İl Gıda Tar.Hay. Müd. Tekniker Üye
Zilhan YİĞİT DSİ Şb. Müd. Tekniker Üye
|
|
GÖREV EMRİ
Tarihi : 29/03/2018
Numarası : 2706
Görev Makamı : Bitlis Valiliği
|
|
|
DENETLEMENİN
Başlama Tarihi :09/04/2018
Bitirme Tarihi : 11/04/2018
|
|
|
DENETLEME RAPORUNUN
Bitiş Tarihi : 11/04/2018
Sayısı :2018/01
Ek Adedi : -
|
|
|
DENETLEME RAPORUNUN VERİLDİĞİ MAKAM
Bitlis Valiliği
|
AHLAT SULAMA BİRLİĞİ
01/01/2017-31/12/2017 DÖNEMİ İDARİ VE MALİ DENETİM RAPORU
1. GİRİŞ
1.1 YASAL DAYANAK
Bitlis-Ahlat Sulaması (Cazibe) Sulama Tesisinin işletme, bakım ve yönetim sorumluluğu 6200 sayılı Kanunun 2 inci maddesinin (k) fıkrası uyarınca 19.08.2002 tarihli Bakanlık OLUR’ ları ile Ahlat Sulama Birliğine devredilmiştir.
Ahlat Sulama Birliği’nin idari ve mali denetimi, 6172 sayılı Sulama Birlikleri Kanunu’nun 18. Maddesinin 1. Fıkrasındaki “ Birliklerin idari ve mali denetimi, her yıl valiler tarafından yapılır veya yaptırılır. Birliğin idari ve mali denetimini yapmak üzere vali tarafından, vali yardımcısının başkanlığında; defterdar, tarım il müdürü, DSİ bölge müdürü ve il mahalli idareler müdürü veya bunların görevlendirecekleri temsilcilerden oluşan bir denetim komisyonu kurulur.
(2) Denetim komisyonu raporu, valilik tarafından kamuoyunun bilgisine sunulur.
(3) Komisyon tarafından yapılan denetim sonucu tespit edilen kamu zararı tahsil edilmek üzere sorumlulara tebliğ edilir. Tebligattan itibaren otuz gün içinde ödemenin yapılmaması veya tespit edilen kamu zararına sorumlular tarafından itiraz edilmesi durumunda dosya hakkında karar verilmek üzere vali tarafından Sayışta’ ya gönderilir. Sayıştay kararının kesinleşmesinden sonra kamu zararı sorumlular tarafından otuz gün içinde birlik hesabına yatırılır. Tespit edilen kamu zararı, sorumlular tarafından otuz gün içinde yatırılmaması halinde 2004 sayılı Kanun hükümlerine göre tahsil edilir. ” hükmüne istinaden, 29/03/2018 tarihi ve 3325 sayılı Valilik Makamı OLUR’u ile oluşturulan komisyon tarafından 09/04/2018-11/04/2018 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir.
1.2 DENETİM KOMİSYONU
Denetim komisyonu, 6172 sayılı Kanunun 18. Maddesi 1.Fıkrasında belirtilen Kurum/ Müdürlüğü personelinden oluşmaktadır.
|
Adı ve Soyadı
|
Görevi
|
Pozisyonu
|
||
|
Tolga POLAT
|
Vali Yardımcısı
|
BAŞKAN
|
||
|
Kasım AKBAY
|
İl Mahalli İdareler Müdürü
|
|
||
|
Adnan NACAROĞLU
|
İl Defterdarlığı Vergi Dairesi Müdürlüğü Gelir Uzmanı
|
ÜYE
|
||
|
Fethadin KAYA
|
İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müd.
Tekniker
|
ÜYE
|
||
|
Zilhan YİĞİT
|
DSİ 173. Şube Müdürü Tekniker
|
|
Denetim komisyonu, arazi çalışmaları dışında denetleme süresince çalışmalarım Ahlat Sulama Birliğinin Ahlat Merkezi Selçuklu Çarşısı Halk Bankası üstü adresinde bulunan ve kiralık olan idare merkezinde yürütmüştür. Denetleme sürecinde ihtiyaç duyulan bilgi ve belgeler sulama birliğinin ilgili personelinden alınmıştır.
2. BİRLİĞE İLİŞKİN GENEL BİLGİLER
5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanunu’na göre kurulmuş olan Bitlis Ahlat Sulama Birliğinin, 6172 sayılı Sulama Birliği Kanunu gereği; hazırladığı Birlik Ana Statüsü’nün Orman ve Su İşleri Bakanlığının 09.05.2012 tarihli Bakanlık OLUR’u ile yürürlüğe girdiği, 17.09.2012 tarihine kadar meclis üyeliği seçimini gerçekleştirip birlik organlarını oluşturarak uyum sürecini tamamladığı belirlenmiştir. 6172 sayılı Kanun uyarınca Birliğin İdari ve mali Denetimi ilk defa yapılmaktadır.
Ahlat Sulama Birliği’nin Ana Statüsündeki “Birlik görev alanı içerisindeki yerleşim birimlerinin sınırları baz alınarak birlik meclisi oluşturulur. Birlik görev alanı içerisindeki toplam sulama alanının her yerleşim birimi sınırı içinde kalan toplam sulama alanına oranlanmasıyla bu yerleşim birimlerinin birlik meclisinde temsil edileceği üye sayısı bulunur. Birlik meclisinin üye sayısı 15’ den az 100’ den fazla olamaz. Birlik görev alanı içerisindeki her yerleşim birimi birlik meclisinde asgari iki üye ile temsil edilir. ” hükmü gereği oluşturulan Birlik Meclisi’nin üye dağılımı aşağıda yer alan tabloda verilmiştir.
|
SULAMA BİRLİĞİNİN
|
meclisi
|
|
|
SIRA NO
|
YERLEŞİM YERİ ADI
|
MEVCUT ÜYE SAYISI
|
|
1
|
Ahlat Merkez
|
6
|
|
2
|
Adabağ Beştaş Köyü
|
3
|
|
3
|
Saka Köyü
|
4
|
|
4
|
Sarıkum Köyü
|
3
|
|
5
|
Yeniköprü Köyü
|
3
|
|
6
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
TOPLAM
|
19
|
|
05.10.2016 tarihli Meclis toplantısında; Birlik Başkanlığı’na Kerem ALKIŞ tek aday olarak meclis üyelerinin tamamının oyunu alarak seçilmiştir. Birlik yönetim kurulu asil üyeliklerine Cafer NACAROĞLU, Erhan BABACAN-, Gıyaseddin GÜLER ve Tuncer NAZLI, yedek üyeliklerine A.Hakim ARITÜRK, Fevzi DOLAN, Yusuf KAHRAMAN, Ubeydullah BAYSAN, denetim kurulu asil üyeliklerine Bedri TÜRKMENOĞLU, Metin İŞLER, Cahit KIRKLAR, denetim kurulu yedek üyeliklerine Halil SAĞBAN, Seyfullah SÖNMEZ ve Ünal KIRKLAR, oybirliğiyle seçilmişlerdir.
2.1 BİNA, MAKİNE ve ARAÇ VARLIĞI
Ahlat Sulama Birliği, 6172 sayılı Kanun ile kendisine verilen görev ve sorumluluklarını yerine getirmek ve sulama tesisini maksadına uygun şekilde işletmek, tesislerin bakım ve onarımlarını yapmak için yukarıda belirtilen adreste hizmet vermektedir.
6172 sayılı kanun ile kendisine verilen görev ve sorumluluklarım yerine getirmek ve sulama tesisini maksadına uygun şekilde işletmek, tesislerin bakım ve onarımlarını yapmak için yukarıda belirtilen adresteki birliğin idari binası olarak kullandığı gayrimenkulü kiralayarak büro faaliyetlerini sürdürdüğü görülmüştür. Ahlat Sulama Birliğinin envanterinde 1 adet çift kabin pickup (Nissan)1 Adet toros binek araç bulunmaktadır. Bunun dışında birlik binasında mobilya, mefruşat, 2 adet bilgisayar, yazıcı, telefon, faks, fotokopi makinesi ve kırtasiye malzemeleri mevcuttur.
3. SULAMA TESİSİNE İLİŞKİN GENEL BİLGİLER
Ahlat Sulama Birliği sorumluluk alanında yer alan sulama tesisinde şebeke içi 3 000 ha sulanabilecek alan bulanmaktadır.
3.1 SULAMANIN KARAKTERİSTİKLERİ
|
Ahlat Sulama Projesinin Karakteristik Bilgileri
|
||
|
Havza Adı
|
Ahlat Ovası
|
|
|
İli-İlçesi
|
Ahlat/BİTLİS
|
|
|
Su Kaynağı olan nehrin adı
|
Karmuç Çayı
|
|
|
Barajın Adı
|
Nazik Gölü (Doğal Göl)
|
|
|
Regülatörün Adı
|
Ahlat Regülatörü
|
|
|
Yıllar
|
2016
|
2017
|
|
Şebeke içi Net Sulama Alanı (ha)
|
3. 000
|
3.000
|
|
Şebeke dışı Net Sulama Alanı (ha)
|
-
|
-
|
|
Şebeke içi Net Sulanan Alan (ha)
|
3500 ha
|
3500ha
|
|
Şebeke dışı Net Sulanan Alan (ha)
|
-
|
-
|
|
Şebeke içi Sulama Oranı (%)
|
18.28
|
17.72
|
|
Şebekeye Alınan Toplam Su Miktarı (m3)
|
5.740.00m3
|
7.240.00m3
|
|
Hektara Kullanılan Su Miktarı (m3/ha)
|
|
|
Sulama şebekesi kanallarına ilişkin bilgiler aşağıda verilmiştir.
|
Sulama Kanalının Adı
|
Tipi (1)
|
Uzunluğu(m)
|
Debi (m3/s)
|
|
İsale Kanalı
|
|
|
|
|
Ana
|
Beton Kaplama
|
32 200
|
3 m3/s
|
|
Yedek
|
Beton Kaplama
|
12 000
|
|
|
Tersiyer
|
Beton Kaplama
|
8 000
|
|
|
Drenaj Kanalı
|
Tipi
|
Uzunluğu(m)
|
Debi (l/s)
|
|
Ana
|
|
|
|
|
Yedek
|
Toprak
|
-
|
|
|
Tersiyer
|
Toprak
|
|
|
|
Servis Yolları
|
Tipi
|
Uzunluğu(m)
|
|
|
Ana Kanal Güzergahı
|
Toprak
|
32 200
|
|
|
Yedek Kanal Güzergahı
|
Toprak
|
12 000
|
|
|
Tersiyer Kanal Güzergahı
|
Toprak
|
8 000
|
|
|
Drenaj Kanalı Güzergahı
|
Toprak
|
-
|
|
|
Pompaj Kanalı
|
Tipi
|
Uzunluğu(m)
|
Debi (l/s)
|
|
Ana
|
-
|
-
|
-
|
|
Yedek
|
-
|
-
|
-
|
|
Tersiyer
|
-
|
-
|
-
|
|
Pompaj Tesisinin Adı
|
Ünite Sayısı
|
Kurulu Göç (kW)
|
Debi (l/s)
|
|
-
|
-
|
-
|
-
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
4. TESPİTLER
Sulama Birliğinin 2017 döneminde yaptığı iş ve işlemlere ilişkin komisyon tarafından 09/04/2018-11/04/2018 tarihleri arasında gerçekleştirilen İdari ve mali çalışmaları neticesinde aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
4.1 İDARİ YAPIYA İLİŞKİN TESPİTLER
4.1.A Bina
Birlik idari binası Bitlis Ahlat Merkezi Selçuklu Çarşısı Halk Bankası üstü adresinde, çiftçilerin kolaylıkla ulaşabileceği bir noktada bulunmakta, işletme faaliyetlerinin yürütülmesi için yeterli imkânlara sahip bulunmaktadır. Bakım onarım için ambar ve makine parkı bulunmamaktadır.
4.1.B Organizasyon
Birliğin 6172 sayılı Kanun ve birlik ana statüsü hükümlerine uygun organizasyona sahip olduğu tespit edilmiştir.
Sulama sahasında 5 yerleşim birimi bulunmakta olup birlik meclisi birlik ana statüsüne göre 19 üyeden oluşmaktadır. Sulama sahası içerisinde yıllara göre değişmekle birlikte 2017 yılında 118 çiftçi sulama yapmıştır. Birliğe üye olan çiftçilerden 6172 sayılı Kanundan önceki dönemde katılım payı alınmamıştır. 2016 yılında Birlik Başkanı haricinde Yönetim ve Denetim Kurulu üyelerine, Birliğin tahsilatın olmaması nedeniyle mali yönden sıkıntılar mevcut olduğundan herhangi bir ödeme yapılmamıştır.
Sulama Birliği, 6172 sayılı Kanunun ilgili maddesi; "Katılım payı: Su kullanıcılarının birliğe ilk katılımlarında, kurucular kurulu veya birlik meclisi tarafından, birlik ana statüsünde belirlenen şartlar dahilinde, arazinin her bir dekarı için belirlenen ve bir defaya mahsus olmak üzere alınan payı ” hükmü uyarınca katılım payı alınması gerekmektedir.
Sulama Birliği, 6172 sayılı Kanununun; “ Yönetim kurulu üyelerine brüt asgari ücretin yüzde ellisini ve başkana brüt asgari ücretin üç katını geçmemek üzere aylık olarak Ödenecek huzur hakları ile denetim kurulu üyelerine brüt asgari ücreti geçmemek üzere yılda bir kez ödenecek huzur haklarını tespit etmek ” hükmü kapsamında ödemeler yapılmaktadır,Birliğin Denetleme Kurulunun 2016 yılı birlik faaliyetlerine ilişkin denetleme raporunu düzenlendiği görülmüştür.
Birlik Ana Statüsü gereğince tutulması gereken defterlerin tutulduğu tespit edilmiştir.
4.1.C Personel
Sulama Birliğinde istihdam edilen personele ait bilgiler aşağıdaki tabloda verilmiştir.
|
SIRA
NO
|
GÖREVİ
|
PERSONEL
SAYISI
|
daimi
(ADET)
|
GEÇİCİ
(ADET)
|
ÇALIŞMA
SÜRESİ
|
|
1
|
Birlik Müdürü
|
-
|
-
|
-
|
|
|
2
|
Birlik Saymanı
|
1
|
1
|
-
|
7 yıl
|
|
3
|
Tahsildar
|
-
|
-
|
|
-
|
|
4
|
Tahakkuk Görevlisi t
|
|
|
|
|
|
5
|
Muhasebe
|
-
|
-
|
-
|
-
|
|
6
|
Muhasebe
|
|
|
|
|
|
7
|
Büro Elemanı
|
1
|
1
|
-
|
7 yıl
|
|
8
|
Pompa Operatörü
|
-
|
-
|
-
|
-
|
|
9
|
Su Dağıtım işçisi
|
2
|
-
|
2
|
3 yıl
|
|
|
|||||
4.1.D Bütçe
Sulama Birliğinin 6172 sayılı Kanundaki, "Birliğin çalışma programına uygun olarak hazırlanan bütçe, birliğin mali yıl ve izleyen iki yıl içindeki gelir ve gider tahminlerini gösterir. Bütçe ile gelirlerin toplanması ve harcamaların yapılmasına izin verilir. Bütçeye ayrıntılı harcama programları ile finansman programları eklenir. Mali yıl takvim yılıdır. ” hükmü gereği bütçesini hazırladığı, Birlik meclisince kabul edildiği ve Birlik meclisince kabul edilen 2017 yılı bütçesinin 6172 sayılı Kanunda öngörülen şekilde DSİ 17.Bölge Müdürlüğü tarafından onaylandığı belirlenmiştir.
GELİRLER
Sulama Birliğinin 2016 yılı gelir bütçesi 399.000- TL olarak belirlenmiş olup bütçe 399.000.- TL tutar ile gelirin tamamının su kullanım hizmet bedelinden elde edilmesi öngörülmüştür. 2016 Yılı Birlik bütçesindeki yer alan gelir kalemleri aşağıda verilmiştir.
|
Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri
|
2017
|
|
Mal Satış Gelirleri
|
|
|
Su Kullanım Hizmet Gelirleri
|
410.000
|
|
Kira Gelirleri
|
|
|
Bağış, Yardım ve Özel Gelirler
|
|
|
Diğer Gelirler
|
,
|
| Faiz Gelirleri | |
|
Kişi ve Kurumlardan
|
|
|
Alman Paylar
|
|
|
Cezalar ve Gecikme Bedelleri
|
|
|
Sermaye Gelirleri
|
|
|
TOPLAM GELİR
|
410.000
|
6172 sayılı “Sulama Birlikleri Kanunu’nun 6. maddesinin 15. fıkrasının (ı) bendi gereğince hazırlanan "2016 Yılında Sulama Birliklerince İşletilen Sulama Tesislerinde Uygulanacak Su Kullanım Hizmet Bedeli Tarifeleri" Bakanlar Kurulu'nca onaylanmış ve 24/09/2017 tarihli, 30392 sayılı Resmi Gazete ’deyayımlanarak yürürlüğe girmiştik.
Sulama Birliği, 6172 sayılı Kanunun ilgili maddesi kapsamında 2017yılına ilişkin su kullanım bedellerini belirlemiş olup belirlenen tarife tutarlarının, “Su kullanım hizmet bedelini Bakanlar Kurulu kararı ile yürürlüğe konulan yılı sulama ve kurutma tesisleri işletme ve bakım ücret tarifelerinde dekar başına tespit edilen en düşük ücret tarifesinden aşağı olmamak üzere belirlemek. ” esasına uygun olduğu tespit edilmiştir.
Ahlat Sulama Birliği 2016 yılı Su Kullanım Hizmeti Ücret Tarifesi aşağıda gösterilmiştir.
|
|
Bakanlar Kurulunca Belirlenen Tarife (TL/da)
|
Birlik Meclisince Belirlenen Tarife (TL/da)
|
||
|
|
Cazibe
|
Pompaj
|
Cazibe
|
Pompaj
|
|
Şekerpancarı
|
22.00
|
|
40
|
|
|
Baklagiller
|
12.00
|
|
40
|
|
|
Patates
|
16.50
|
|
40
|
|
|
Yem Bitkileri
|
18.50
|
|
40
|
|
Sulama birliği su kullanım hizmet bedelini 7.ay ve bir sonraki yılın Mayıs ayına kadar olmak üzere iki taksitte tahsil etmektedir. Birliğin 2017dönemi tahsilat oranının geçmiş yıllar alacağıyla birlikte olarak gerçekleştiği görülmektedir.
|
||||||||||||||||||||
Tablodan da görüleceği üzere Birliğin geçmiş 2016-2017döneminde önemli miktarda bir alacağı bulunmamakla birlikte (önceki yıllardan kaynaklanan)faiz dahil 803 000.- TL. alacağı ve 497.530- TL. borcu bulunmaktadır. 2017 yılı içerisinde borcunu ödemeyenlere su verilmeyeceği kararlaştırılmış olup, aynı zamanda yasal takibe başlanılmıştır.
GİDERLER
2017 yılı bütçesinde yer alan gider kalemlerine göre toplam tahmini gider 410.000.- TL olarak kabul edilmiştir.
|
Giderler
|
2017Yılı Tahmini Gider TL.
|
2017 Yılı Gerçekleşen Gider TL.
|
|
|
|
İşletme Giderleri
|
50.000
|
50.000
|
|
|
|
Bakım Onarım Gideri
|
123.000
|
5.541
|
|
|
|
Personel Gideri
|
75.000
|
65.869
|
|
|
|
Harcırah ve Huzur Hakkı
|
72.141
|
72.000
|
|
|
|
Makine Malzeme ve Ekipman Giderleri
|
|
|
|
|
|
Yatırım ve Proje Gideri.
|
|
|
|
|
|
Diğer Giderler
|
89.859
|
70.090
|
|
|
|
TOPLAM GİDER
|
|
263.500
|
|
|
Bakım Onarım Gideri: 6172 sayılı Kanundaki "tahsil edilen tutarların, cazibeli sulama tesislerini devralan birliklerde en az % 30’unu, pompajlı sulama tesislerini devralan birliklerde en az % 15’ini, yatırım geri ödemeleri ile bakım ve onarım işlerinde kullanmak; devralınan sulama tesisinin bir bölümünün cazibeli, bir bölümünün pompajlı olması durumunda, cazibeli ve pompajlı alanı göz önüne alarak yatırım geri ödemeleri ile bakım ve onarım payını % 15 ila % 30 arasında belirleyip uygulamak” hükmü mevcuttur. 2016 yılında birlik yönetimi tarafından 123.000.-TL bakım onarım ödeneğinin ayrılması olumlu bulunmuştur. Ancak tahsilat oranı düşük kaldığı için bu rakamlar gerçekleştirilemediği gibi bakım onarımda yapılamamaktadır.
Personel Giderleri: 6172 sayılı Kanun’da "Birliğin,toplam personel giderleri, gerçekleşen en son yıl bütçe gelirlerinin her takvim yılı başından geçerli olmak üzere o yıl için 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranı ile çarpımı sonucu bulunan miktarın % 30’unu aşamaz. ” şeklinde düzenlenmiş olup, birlik 2017 yılı toplam gider bütçesi içerisindeki payının % 24 olduğu tespit edilmiştir.
4.2 İŞLETME VE BAKIM FAALİYETLERİNE İLİŞKİN TESPİTLER
Sulama sezonu öncesinde hazırlanan su dağıtım programına göre(çiftçinin talebine göre) sulama yapılmaktadır. Sulama sahasında salma sulama yöntemi uygulanmaktadır. Su sıkıntısı çekilen dönemlerde rotasyon uygulanmaktadır.
Sulama oranı % 18 olup, düşük bulunmuştur. Düşüklüğün sebepleri; suyun yetmemesi olarak ifade edilmiştir.
2017 yılında Ahlat Sulama Birliği sorumluluk alanında sulamalarda sulama randımanı % 18 olarak gerçekleşmiştir. '
2017 yılında sulama alanında % 10.2 hayvan yemi (460 da), %48.8 fasulye(2200 da), %17.7şeker pancarı(800da), %11.3 sebze(500da), % 12 Patates (540 da) üretimi gerçekleşmiştir.
4.2. A Şebeke Dışı Alanlara Su Verilmesi
Ahlat Sulama Birliğinin görev alanı, 6172 sayılı Kanundaki '‘DSİ’ce belirlenen ve suyun kullanım maksadına göre, proje alanı içerisinde kalan sulama alanlarıdır. ” ifadesi ile belirlenmiş olup devir sözleşmesinin, “Tesisten bu arazilerin dışında da yararlanılması durumunda DSİ’nin yazılı iznine bağlıdır" hükmü gereği şebeke dışı alanlara su verilmesi durumunda; DSİ Bölge Müdürlüğü, sulama birliği ve su talep eden arazi sahibi arasında, “DSİ Sulamalarında Tesisler Dışındaki Alanlara Su Verilmesine Dair Sözleşme” yapılması gerekmektedir.
Ancak Kaynakta yeterli su olmadığından ve su sıkıntısı bulunduğundan Sulama Birliğince şebeke dışı alanlara su verilmemektedir.
4.3 BAKIM ONARIM FAALİYETLERİNE İLİŞKİN TESPİTLER
2017 yılı için sulama birliğince BAK-ONAR ve yenileme projesi kapsamında başvuru olmamıştır. Bu nedenle 2017 yılı için bakım onarım çalışmalarına ait muayene raporu hazırlanmamıştır.
2017 yılı bütçesinde bakım onarım çalışmaları için 123.000.- TL ödenek ayrılmış olduğu görülmüştür. Bütçede ödenek ayrıldığı görülmüşse de sulama oranının dolayısıyla tahsilatın düşük olması nedeniyle bakım onarım çalışmaları için yeterince kaynak ayrılmadığı tespit edilmiştir. Yapılan tahsilatların tamamına yakınının personel giderlerine harcandığı görülmüştür.
4.4 DİĞER TESPİTLER
Ahlat Sulama Birliğinde sulama tesisinin işletme ve bakım hizmetlerini düzenleyeceği talimat, yönerge, rehber vb. dokümanların bulunduğu tespit edilmiştir.
Komisyonumuz tarafından yapılan denetim çalışmalarında birlik başkanın birlik faaliyetlerine hakim olduğu ve özveriyle çalıştığı ancak birlik müdürü olmadığı görülmüştür.
Birliğin 803.000.-TL eski yıllardan kalan alacağı bulunmaktadır.
Tahsilat oranı düşük gerçekleştiğinden DSİ’den iş makinesi yönünden yardım istenmektedir.
Su kullanıcılarıyla su kullanım protokolü yapılmamaktadır.
Denetim sırasında devir protokolü ekindeki tesis tanıtma föyünün bulunduğu görülmüştür.
5. SONUÇ VE ÖNERİLER
Komisyonumuz tarafından yukarıda belirtilen tespitler neticesinde elde edilen sonuç ve öneriler aşağıda belirtilmektedir.
- Birliğin hizmet binası, bulunduğu yer ve donanım itibarıyla yürütülen görevin şartlarına uygundur. Ancak makine parkı olmadığından gerekli bakım ve onarım yapılamamaktadır.
- Birliğin işletme ve bakım hizmetlerinin, yürütülmesi için Sulama sezonunda 4 geçici personel çalıştırılmaktadır. Görev alan personel yaptığı işin gereklerine uygun eğitim almamıştır.
- Bakım onarım çalışmalarına ilişkin 2017 yılı birlik bütçesinden mevzuat gereği 123.000.-TL ödenek ayrılmıştır. Ancak bütçede öngörülen tahsilatlar sağlanamadığı için bu tutar da sadece tabloda bir veri olarak kalacaktır.
- Birliğin; su kullanım hizmet bedeli ve huzur hakları mevzuata uygundur.
- Birliğe üye olan çiftçilerle, üye olmayan çiftçiler arasında su kullanım hizmet bedeli açısından fark bulunmamaktadır.
- Su kullanım hizmet bedeli tahakkukları fiilen sulanan alana göre yapılmaktadır. Birliğin ön görülen tahsilat oranı yüksek olmakla birlikte sulama oranının düşük olması nedeniyle gerçekleşen tahsilat miktarı sulama alanına oranlandığında oldukça düşük seviyelerde gerçekleşmektedir. Sulama oranının yükseltilmesiyle birlikte sulama birliğinin kurumsallaşma hususunda aşama kat edeceği görüşündeyiz.
- 2016 Ahlat Sulama Tesisinde sulama oranı %18'olarak gerçekleşmiş olup, Türkiye uzun yıllar ortalaması olan % 65’in altındadır. Ancak sulama oranının daha da arttırılması işletme ekonomisi bağlayacaktır.
- Birlik ana statüsünde belirtildiği üzere yönetim kurulunun ayda en az 2 defa toplantı yaptığı tespit edilmiştir.
- Denetim kurulunun birlik ana statüsünde belirtilen şekilde birlik faaliyetlerini ve harcamaları denetleyerek rapor hazırladığı görülmüştür.
- DSİ.Bölge Müdürlüğü tarafından talep edilen yıllık rutin raporların Birlik Başkanlığınca hazırlandığı gibi, birlik yönetiminin kurumsallaşma adına çaba gösterdiği de görülmüştür.
- Sulama alanında Tarım Bakanlığınca verilen tarımsal desteklemelerde sulama birliklerinden çiftçinin borcu olmadığına dair belgenin alınması sulama birliklerinin tahsilat oranını artıracaktır. Bu yapıldığı takdirde birliklerin kurumsallaşması hususunda önemli katkı sağlanır düşüncesindeyiz.
- Ahlat sulamasının su kaynağı olan Nazik Gölünde kurak periyotlarda önemli derecede su sıkıntısı yaşandığı görülmüştür. Bu nedenle sulama, alanının su ihtiyacını karşılayacak alternatif depolama tesisi gölet olarak yapılması araştırılmalıdır.
Sonuç olarak Ahlat Sulama Birliğinin kurumsallaşma hususunda özverili olduğu, ancak sulama tesisinin işlevini kaybetme noktasına geldiği ve sulama birliğinin gerçekleştirdiği tahsilat miktarlarıyla şebekenin rehabilitasyonunu yapacak düzeyde olmadığı tespit edilmiştir. Yaşanan su sıkıntısı nedeniyle alternatif depolama tesisleri aranmalı ve sulama tesisinin DSİ’ce rehabilitasyon-nu hususları araştırılmalıdır.
Birliğin sunmuş olduğu sulama hizmetlerinden dolayı çiftçilerden alınması gereken ücretler alınmamaktadır. Tahakkuk eden alacakların tahsili için Birliğini Avukatları aracılığıyla İcra Müdürlüğünden gerekli icra takipleri başlatılmış olduğu, ancak İcra Müdürlüğünce de tahsilatın yapılmadığı bu nedenle Birliğin ekonomik yönden sıkıntılar yaşadığı ve SGK, vergi borcu ve personel ücretlerinin ödenemediği Birlik Başkanının beyanlarından anlaşılmış. Birliğin borçlarını ait belgeler mevcuttur.
Birliğin çiftçilere yaptığı hizmete karşı olarak bedelinin makbuz karşılığında alındığı ve Banka teslimat müzekkeresi ile yatırıldığı dosyada bulunan banka dekontu ve diğer belgelerden anlaşılmıştır. Elden tahsilat yapılmamaktadır. Giderler Birlik Encümen kararı doğrultusunda yapıldığı, giderlerin tamamı fatura karşılığında yapıldığı, Ödeme emri belgesi ile Harcama yetkilisi ile Birlik Başkanın imzası ile yapıldığı görülmüştür.
Ahlat Sulama Birliği Başkanlığının idari ve mali yönden denetimi komisyonumuz tarafından yapılmış olup işbu rapor tarafımızdan 3 (üç) nüsha olarak düzenlenmiş ve 16/04/2018 tarihinde imzalanmıştır.
